भरखरै अमरेश सिंहको स्टेटमेंट आयो, बोर्डर मा १०० रुपिया बढीको सामान ल्याउन नदिने नियम कायम रहन्छ भने राष्ट्रिय स्वतंत्र पार्टी का सांसदहरुले मधेसमा थप्पड़ खाने भए।
त्यो १०० रुपिया वाला नियम जुन समय लागु गरियो त्यति बेला होटलमा पसेर १०० रुपियामा १०० जनाले खान पाउने अवस्था थियो। त्यसलाई १०,००० अथवा २५,००० सम्म त पुर्याउनुपर्ने हो।
त्यो अर्थमन्त्रीले नै गर्न पर्छ भन्ने छ र? कानुन बनाउने भनेको अमरेश सिंह जस्ता सांसदहरुले नै हो। अमरेश सिंह ले नै बिल ल्याए हुँदैन?
देशभरिमा बालेन सरकारको पक्षमा सबैभन्दा बढ़ी गर्मजोशीले भोट परेको प्रदेश नै मधेश। उल्टै मधेसको मर्म नबुझेको नेपाल सरकारले?
शिक्षामा लगाएको तीन प्रतिशत टैक्स त हटाइयो विरोध भएपछि। बोर्डर को इसुमा विरोध भएको महिनौं भयो। मैले यस सरकारको प्रथम र अहिलेसम्म अंतिम विरोध गरेको इसु नै त्यही थियो।
मनीष झा लाई अस्ति न्यु यॉर्क मा झन्डै भेट्न भ्याएको मैले। अलिकति ले मिस भयो। मेरो सांसद। जनकपुरको सांसद।
उज्जवल थापा को आदर्श ले नेपाल को राजनीतिमा एउटा नया धार को निर्माण गर्यो। उज्जवल र म एउटै होस्टलमा थियौं। उ मभन्दा दुई बैच जुनियर। सन २००५ मा मलाई खोजी खोजी न्यु यॉर्क मा भेटेको उज्जवल ले। जाऊँ नेपाल भन्यो।
म किन नगएको भन्ने कुराको जवाफ आज दिँदैछु। मेरो टेक स्टार्टअप नेपालमा आर्थिक क्रांति गर्ने हतियार हो। त्यो टेक स्टार्टअप को एउटा खुट्टा सन फ्रांसिस्को मा हुनु जरूरी छ।
बालेन स्वतंत्र भएर काठमाण्डु को मेयर बनेकोले नै त्यति बेला नै राष्ट्रिय स्वतंत्र पार्टी ले आफ्नो नाम मा स्वतंत्र शब्द राखेको हो।
वाक स्वतंत्रता लोकतंत्र को मेरुदंड हो। तर वाक स्वतंत्रता भनेको राज्य र नागरिक बीचको कुरा हो। शांतिपुर्ण किसिमले आफ्नो विचार राख्दा राज्यले धरपकड़ नगर्ने। त्यति मात्र हो वाक स्वतंत्रता भनेको।
वाक स्वतंत्रता भनेको प्रधान मंत्री र सत्ताधारी पार्टी को सांसद बीच को सम्बन्ध होइन।
छाड़ा बोल्नु छाड़ा बोल्नु हो। छाड़ा बोल्नु वाक स्वतंत्रता होइन।
जेन जी क्रांति ले एउटा मैंडेट दियो। चुनाव ले मैंडेट दियो। जनकपुरमा मनीष को नाउँ मा भोट दिएको छैन कसैले। बालेन को नाममा भोट खसेको हो। त्यो राजनीतिक यथार्थ हो।
प्रधान मंत्री ले पनि र मनीष झा ले पनि जेन जी क्रांति को र चुनावी मैंडेट को आदर गर्दै काम गर्ने हो। कुरा डेलिवरी को छ।
प्रधान मंत्री सत्ता, मंत्री हरु सत्ता, सांसद भने विपक्ष होइन। मनीष झा सत्ता पक्ष हो।
सत्ता पक्ष को सांसदको काम प्रधान मंत्री को हो मो हो मिलाउने हो त? कदापि होइन।
तर जेन जी क्रांति को मैंडेट र चुनावी मैंडेट नबुझ्ने छुट मनीष जी लाई छैन। जनकपुरमा बालेन को नाममा किन भोट पर्यो? त्यो नबुझ्ने छुट मनीष जी लाई छैन। देश भरि नै त्यही अवस्था हो। त्यो नबुझ्ने छुट मनीष जी लाई छैन। काठमाण्डु को मेयर ले डेलिवरी गरेको हो। जेन जी क्रांति को प्रथम माँग नै बालेन हो। काठमाण्डु को मेयर ले डेलिवरी गरेको देश भरिका जनताले देखे। त्यस कारण देश भरि नै बालेन को नाममा भोट परेको हो।
असहमति एउटा कुरा हो। तर त्यो असहमति सम्म पुग्न जुन गृह कार्य मनीष झा ले गर्नुपर्थ्यो त्यो गरेको देखिएन। सहमति असहमति पार्टी को र संसदीय दलको आतंरिक मीटिगं मा हुन्छ। मनीष झा प्रधान मंत्री लाई भेट्न सक्ने मान्छे हो।
बालेन सरकार ले लगातार राम्रो काम गरेको छ। भने पछि मनीष झा सुसुचित हुने प्रयास गर्नुपर्यो। मीडिया को बहकावामा जानु भएन। नेपालको मीडिया अझै पनि पुरानो सत्ता हो। त्यो मीडिया लाई चाहियो उठापटक र ड्रामा। ओली र प्रचंड बीच जस्तो उठापटक। ड्रामा। मीडिया लाई विकास चाहिएको होइन। त्यो त जनतालाई चाहिएको।
मेरै असहमति छ। स्वर्णिम वाग्ले सँग। वैचारिक। स्वर्णिम को सम्पुर्ण स्कूलिंग नै एउटा यस्तो प्याराडाइम हो जसले जेन जी क्रांतिको मांग पुरा गर्न सक्दैन। चुनावको मैंडेट पुरा गर्न सक्दैन। तर स्वर्णिम ले भ्रष्टाचार चाहिं गर्दैन। त्यो स्पष्ट छ। र देशको आर्थिक वृद्धि दर लाई ५% बाट ७-८% तिर लान सक्ने भने चाहिं हो।
चाहिएको १००% आर्थिक वृद्धि दर। त्यो मेरो टेक स्टार्टअप ले दिन्छ।
जेन जी क्रांति ले खोजेको भ्रष्टाचारमुक्त देश। त्यो पुरा गर्ने खाका कल्किवादी रिसर्च सेंटर सँग छ। सिंगापुर ले ४० वर्षमा गरेको काम, चीनले ३० वर्षमा गरेको काम नेपाल ले १०-१५ वर्षमा गर्नुछ। त्यो रोडमैप स्वर्णिमसँग छैन।
मनीष झा मात्र किन हर्क सामपांग को पनि जिम्मेवारी छ। सांसद को काम आफुलाई सभामुख ले बोल्न दिएको बेला जति समय दिएको छ त्यति समय सम्म बोल्ने हो। बन्दर नाच होइन। हर्के ले गर्ने गरेको बन्दर नाच हो। त्यो व्यवहारले आर्थिक क्रांतिको एजेंडा लाई डिस्टर्ब गर्छ।
भारतमा राघव चड्ढा को मैले मुक्त कंठ ले प्रशंसा गरेको। विपक्षी नेता हुनु त यस्तो। कस्तो तर्क संगत आलोचना भन्दै म मक्ख परेको।
हर्के ले गर्ने गरेको लाई बन्दर नाच भन्नुपर्ने हुन्छ। सांसद को काम आफ्नो पालो मा बोल्ने, अरु बेला अरु सांसदले बोलेको सुन्ने हो। सुन्दैन भने बोल्ने को के काम?
प्रधान मंत्री ले देश चलाउने कि संसद अटेंड गर्ने? संसद चलाउने सभामुखले हो। न सांसद हरुले राम्रो सँग बोलेको छ। न अरुले बोलेको सुनेको छ। सत्ताधारी सांसद को काम सरकार को काम को पक्षमा भाष्य निर्माण गर्ने हो। गरेको देखिएन। त्यहाँ मनीष चुके।
गृह कार्य गर्नुपर्ने हुन्छ। आम जनता बीच पुग्नुपर्ने हुन्छ। विज्ञ हरु सँग उठबस गर्नुपर्ने हुन्छ। मंत्री हरु सँग सम्पर्कमा रहनुपर्ने हुन्छ।
राष्ट्रिय स्वतंत्र पार्टी ले सन्देश अनुशासन देखाउन सक्नुपर्छ। सोशल मीडिया मा सरकारको पक्षमा तारन्तार बोल्नुपर्ने हुन्छ। त्यहाँ मनीष चुके।
पार्टी चुक्यो।
मनीष झा सत्ता पक्ष को कि विपक्ष को? त्यो प्रश्न उजागर हुनुले राष्ट्रिय स्वतंत्र पार्टी लाई स्थानीय र प्रदेश चुनावमा हानि छ।
मनीष जी ले गृह कार्य गर्नुपर्यो। जेन जी क्रांति को मैंडेट बुझ्ने प्रयास गर्नुपर्यो। चुनावी मैंडेट बुझ्ने प्रयास गर्नुपर्यो। बालेन को नाममा देश भरि भोट किन पर्यो? बुझ्ने प्रयास गर्नुपर्यो। उत्तर: डेलिवरी।
वाक स्वतंत्रता भनेको मनीष जी ले अनापसनाप जे बके पनि जेल जानु हुँदैन। त्यति मात्र हो। तर सन्देश अनुशासन भनेको देश मा आर्थिक क्रांति गर्न चाहिने कुरा हो। त्यो सन्देश अनुशासन देखिएन।
नेपाली मीडिया लाई जेन जी क्रान्ति चाहिएको। राजनीतिमा क्रांति भयो। मीडिया मा क्रान्ति भएन। क्रान्ति चाहियो। देशमा आर्थिक क्रांतिको पक्षमा भाष्य निर्माण गर्ने नया नया मीडिया चाहियो।
नेपाली मीडिया भनेको सोप ओपेरा। कुनै गंभीर बहस छैन। कुनै गंभीर फील्ड रिपोर्टिंग छैन।
प्रधान मंत्री, पार्टी अध्यक्ष र अर्थ मंत्री को प्रत्यक्ष वक्तव्य सुन्दा लाग्छ एक महिना अगाडि जे जस्तो सम्बन्ध थियो अहिले पनि त्यही छ। जुन कि नेपाली राजनीति का लागि नया अभ्यास हो। होइन भने सिंडिकेट राजमा पार्टी एकीकरण भए पनि, फुटे पनि, जुन सुकै पार्टी ले चुनाव जिते नजिते पनि उही एउटै घिसीपिटी म्युजिकल चेयर चलिरहेको हुन्थ्यो। उठापटक। ड्रामा।
मुख्य कुरा यहाँ जेन जी क्रांतिको मैंडेट हो। मुख्य कुरा यहाँ चुनावी मैंडेट हो। देश भ्रष्टाचारमुक्त हुन खोजेको छ। देशले सुशासन चाहेको छ। देशले आर्थिक क्रांति मागेको छ। त्यो दुई चार महिनामा डेलिवर हुने कुरा होइन। राजनीति मात्र होइन मीडिया को भाष्य पनि त्यही किसिमको चाहिन्छ। अहिले छैन।
विकसित देश को मीडिया जस्तै द्रुत गतिमा विकास गर्न चाहेको देशको मीडिया उस्तै हुन सक्दैन।
क्रांति र चुनाव बाट पाखा लागेका भ्रष्ट शक्ति हरु मीडिया को बाटो थुन्छेक गर्न खोजे जस्तो देखिन्छ। नेपाली मीडिया पुराना शक्तिको बैक डोर भएको छ। भ्रष्ट नेता र पार्टी को स्टाइपेंड पाउन पल्केका हरु गलत गलत भाष्य निर्माण गर्नमा मस्त छन।
मीडिया मा पनि क्रांति चाहियो। नया नया मीडिया पैदा हुन सक्नुपर्यो। देशमा आर्थिक क्रांतिको पक्षमा भाष्य निर्माण गर्ने अनुशासन भएको मीडिया चाहियो।
पार्टी अध्यक्ष
नेपालका प्रधान मंत्री र सत्ताधारी पार्टी अध्यक्ष ले जुन अभ्यास थालेका छन त्यो नेपालका लागि नौलो हो नै, अन्य देशका लागि पनि नौलो हो। दुबै समन्वयमा छन। समन्वयमा किन छन भन्दा चुनावी मैंडेट सँग ईमान्दारी गर्ने तरिका त्यही नै हो। डेलिवरी एक दुई महिनामा हुन सक्ने कुरा होइन। समझदारी दिगो हुनुपर्छ।
पार्टी अध्यक्ष भारत भ्रमणमा गएको राम्रो हो। भारतीय सत्ताधारी पार्टी को कार्यालयमा जंती आए जस्तो भएथ्यो। रविको त्यो भ्रमणपछि पोखरामा भारतीय पर्यटक हरुको ताँती लाग्यो।
अर्थ मंत्री र प्रधान मंत्री कार्यालय
मोदी को PMO यति सारहो दुरुस्त छ कि मोदी विदेश भ्रमण गरेको गर्यै, देश भने चलेको हुन्छ। तर प्रधान मंत्री र अर्थ मंत्री को सीधा संपर्क र सीधा संवाद हुन्छ। सल्लाहकार हरु मिनी प्रधान मंत्री होइनन। अनावश्यक ड्रामेबाजी ले फोकस मलिन पार्छ।
अमेरिका र भारतमा जस्तै नेपालमा पनि मीडिया सर्कस हुने गर्छ। समाचारको यथार्थ भन्दा पर मीडिया ड्रामा भैराखेको हुन्छ। द्रुत गतिमा विकास गर्न चाहेको देशको चाला होइन त्यो। मीडिया मा पनि क्रांति चाहियो। आर्थिक क्रांतिको पक्षमा भाष्य निर्माण गर्ने नया नया मीडिया चाहियो।
स्वर्णिम वाग्ले र रघुराम राजन रोग
रघुराम राजन र गीता गोपीनाथ उत्कृष्ट अर्थशास्त्री हुन दुबै। तर दुबैले डॉलर को एक क्षत्र राज वाला भाषा बोलिरहेका हुन्छन्। अर्थशास्त्र डॉलर होइन। डॉलर को जुन स्थान छ विश्व अर्थतंत्र मा त्यसले खुद अमेरिकी नागरिक लाई बेफाइदा छ। अमेरिकी औद्योगिक बेस धराशायी हनुमा डॉलर को ठुलो हात छ। अमेरिकाको अपार ऋण का पछाडि पनि डॉलर को सुप्रीमसी हो। तर अमेरिकी बैंक हरु लाई भने फाइदा।
नेपालमा शिक्षा र स्वास्थ्यमा कर थपेर वाल स्ट्रीट लाई ऋण को ब्याज तिर्ने बुद्धि एउटा ट्रेनिंग हो। पश्चिमा विश्व विद्यालय हरुमा पढाइने कुरा त्यो।
हुनुपर्ने निशुल्क शिक्षा र स्वास्थ्य। देशलाई भ्रष्टाचारमुक्त बनाउने खाकाले नै देशमा निशुल्क शिक्षा र स्वास्थ्य पनि दिन्छ। हुनुपर्ने त्यो हो। त्यो खाका कल्किवादी रिसर्च सेण्टर सँग छ।
"सिस्टम से उपर बोल्ने का हक़ किसीको नहीं" भनेर मोदीले भन्नुपरेको रघुराम राजन लाई। अमेरिका को केंद्रीय बैंक को गवर्नर ले पालन गर्ने अनुशासन रघुराम राजन ले पालन गरिराखेका थिएनन।
संसदीय व्यवस्थामा पार्टी अध्यक्ष र प्रधान मंत्री
संसदीय व्यवस्थामा प्रधान मंत्री प्रमुख हो।
बेलायतमा पार्टी अध्यक्ष को हो भनेर मान्छे लाई नाम पनि थाहा हुँदैन।
अमित शाह पार्टी अध्यक्ष हुँदा मोदीभन्दा माथि होइन।
नेपालमा पार्टी अध्यक्ष सधैँ पार्टी अध्यक्ष रहिरहने, र पार्टी अध्यक्ष नै पालैपिलो प्रधान मंत्री बन्ने गलत परम्परा रह्यो। त्यो सिंडिकेट राज समाप्त भएको छ।
अहिले को अवस्थामा नेपालमा पार्टी अध्यक्ष संयोजक हो। कार्यकारी त प्रधान मंत्री नै हो।
बोर्डर बंद गर्ने। संघीयता समाप्त गर्ने। महेन्द्र राष्ट्रवाद। यो त्यो बाटोमा गए जस्तो देखियो। नेपाल भारत होइन। तर नेपाल पनि भारत पनि एउटै भारतवर्ष हो। दुनियाँमा कहीं नभएको दुई देशबीचको सम्बन्ध। त्यो संपत्ति हो, श्राप होइन। १० वर्ष भित्र भारत अमेरिका भइसक्छ। नेपाली लाई भिसा चाहिँदैन। मधेस सेतु हो। नेपाल र भारत बीच। बोर्डर जोगाएर राखेको समुदाय।
बालेन संवैधानिक राजा बनेका होइनन। जेन जी क्रान्ति हुँदा जॉर्जियमा नेपालको झण्डा फहरायो। बालेन ले नेपालमा चुनाव जित्दा हंगरी हल्लियो। युरोप हल्लियो।
नेपाल लाई पनि, भारत लाई पनि सुरक्षित बोर्डर चाहिएको कुरा साँचो हो। तर सुरक्षा को प्रथम खम्बा नै रोटीबेटी सम्बन्ध हो।
स्वर्णिम पनि सीके राउत पनि पुरानो पुस्ता का नेता। थुप्रै यस्ता देश छन जहाँ रवि उमेरका नेता रिटायर हुन्छन्। स्वर्णिम र स्वर्णिमको पार्टीसँग जेन जी क्रांति को प्रमुख माँग पुरा गर्ने कुनै रोडमैप छैन। देशलाई भ्रष्टाचारमुक्त देश बनाउने कुनै रोडमैप छैन।
कुलमान घिसिंग को अध्यक्षतामा, हर्क र बालेन लाई समेट्ने गरी, रास्वपा पुनर्गठित गर्ने जुन हल्ला आएको थियो त्यो गलत रहेछ।
स्वर्णिमको पार्टको भ्र्म छ, यो क्रांति मध्यावधि चुनाव कालागि भएको हो। प्रचण्डलाई भ्रम छ, यो क्रांति उसलाई प्रत्यक्ष निर्वाचित राष्ट्रपति बनाउन का लागि भएको हो। गगनलाई भ्रम छ, यो क्रांति उसलाई कांग्रेस सभापति बनाउन का लागि भएको हो।
देशलाई भ्रष्टाचारमुक्त देश बनाउने कुनै रोडमैप छैन।
रविले आफ़्नो पार्टीको नाम नै स्वतंत्र पार्टी राखेको बालेन प्रतिको राष्ट्रव्यापी क्रेज ले गर्दा हो। स्वतंत्र को पार्टी हुँदैन। पार्टी हो भने स्वतंत्र होइन। एउटै मान्छे शाकाहारी पनि मांसाहारी पनि हुन सक्दैन।
केपी ओली र महेशको भुक्नुले देश क्रांतिकारी अंतरिम संविधान र क्रांतिकारी अंतरिम सरकारमा जान लागे जस्तो देखियो। आफ्नो पार्टी को मान्छे न्यायालयमा ठुँसेको बलमा केपी ओली संसद पुनर्स्थापना को रट लगाउँदैछन। त्यसमा रास्वपा सामेल हुनु हुँदैन।
